Wyspa Isle of Man to raj dla Polaków

Przegrzebki św. Jakuba, starożytne zabytki i pierwsze na świecie prawa wyborcze dla kobiet. Ale Isle of Man to też miejsce życia kilku tysięcy Polaków.

Isle of Man

Nawet w stolicy Isle of Man (Douglas) można odnieść wrażenie, że wszyscy się znają. – Z Man pamiętam poczucie solidarności i odpowiedzialności. Nie było tak, jak w Londynie czy innych dużych miastach, gdzie zdeterminowani ludzie z całego świata chcą wybić się za wszelką cenę, często nie zważając na otoczenie. Nie pamiętam z tamtego okresu kradzieży, większych bójek, skandali. W takim miejscu, jeśli ktoś się upije i zaśnie na ulicy, to raczej przechodzień go nakarmi i odwiezie do domu, niż okradnie i pobije – opowiada 30-letnia Marzena, która dziś pracuje w Londynie, a na Man spędziła trzy lata z byłym mężem.

Nie lubią… Anglików

Właśnie ukazała się książka „Gdziekolwiek mnie rzucisz. Wyspa Man i Polacy”, której autorem jest pół Polak, pół Grek – Dionisios Sturis. Jego zdaniem to pokojowe miejsce, w którym nie zdarzają się wybuchy niechęci do przyjezdnych, a jeśli już, to nie Polacy są ich celem. Na wyspie wciąż żywa jest pamięć o celtyckiej tradycji. Połowa ludności to rdzenni Manxowie; drudzy w kolejności są przybysze z Wielkiej Brytanii, którzy w przeszłości nie zawsze traktowali tubylców na równi. Polacy, którzy z reguły zachowują się skromniej, stanowią dla nich mniejszy problem. – Tak narodził się współczesny manowski nacjonalizm, odwołujący się do tradycji celtyckiej, odrębnej kultury, własnego języka. Do rządu i parlamentu weszli dawni buntownicy i wyłożyli wielkie pieniądze na propagowanie wszystkiego, co tradycyjnie manxowskie. To jest nacjonalizm pozytywny, inkluzywny – podkreśla w jednym z wywiadów Sturis. – Manxami mogą zostać dziś i Anglicy, i Walijczycy, Szkoci czy Polacy. Każdy cudzoziemiec może zapisać się na kurs tradycyjnych manxowskich tańców, na zajęcia z języka manx, albo posłać dzieci do szkoły, w której uczy się tylko w tym języku – wyjaśnia.

Nie wstyd być z Manx

Przybywającym tu Polakom często przywiązanie tubylców do tradycji otwiera oczy na… ich własną tradycję. – Na Man widziałam wielu ludzi dumnych ze swojej tradycji, dzieci uczące się lokalnego języka. Zdałam sobie sprawę, że to nie jest wstyd, że jestem Kaszubką. Teraz uczę syna tego języka – mówi. Z Man zapamiętała też, że nie było tam „polskiego getta”, jakie zna się z większych miast. Owszem, działa tu polska restauracja czy firmy założone przez Polaków, jednak na co dzień raczej wtapiamy się w lokalną ludność. Brak wrogości ze strony pozostałych mieszkańców wyspy z pewnością pomaga.

Pracodawca nie oszuka?

Sturis zaznacza w książce, że „zdarzały się pojedyncze przypadki nieuczciwych pracodawców, którzy wykorzystywali polskich imigrantów, ale generalnie nie ma takich problemów. Nikt tam Polaków nie wytyka palcami, nie oskarża o zabieranie pracy, nie każe się wynosić”. Takie doświadczenie ma też Mariusz z Manchesteru, który na Man pracował cztery lata temu przy budowie hotelu. – Pracowaliśmy w miasteczku, z którego pochodził pracodawca, chcąc nie chcąc poznaliśmy jego dzieci i sąsiadów. Mam wrażenie, że w dużym mieście wszyscy są anonimowi i szefowi łatwiej jest zniknąć czy „zapomnieć” zapłacić. Tu gdyby taka sytuacja miała miejsce, to od razu by się rozeszło, kto jest nieuczciwy, sąsiedzi by go zlinczowali i nie miałby jak uciec, w końcu to wyspa – śmieje się.

Praca z morza lub z…

Wielu Polaków na wyspie pracuje w przemyśle morskim, w tym w małżowniach. Sturis też zaczynał od takiej pracy i podkreśla, że nie jest to łatwe zajęcie, ale pozwala godnie zarobić. Później można pękać z dumy, gdy na brytyjskich, francuskich czy polskich stołach dostrzeże się Manx Queenies, czyli wyławiany tu przysmak – przegrzebki św. Jakuba. A to nie jedyne, z czego znana jest wyspa – to pierwsze miejsce na świecie, w którym kobiety uzyskały prawa wyborcze! Dzięki temu mieszkanki wyspy do dziś stanowią sporą reprezentację w tutejszej polityce, biznesie czy urzędach.

Dziś pracę można znaleźć tu też w turystyce, która jet głównym źródłem dochodu wyspiarzy. Turyści przyjeżdżają tu, żeby oglądać starożytne ruiny, zamki, forty, rozkoszować się przyrodą i morskimi widokami, a to ciągnie za sobą wiele miejsc pracy dla przewodników, kelnerów, barmanów, pokojówek czy kierowców. Największe minusy Man? – Zima. Na zimę wracaliśmy do domów. Tyle że jak tylko zaczęło padać i wiać, to przestały jeździć promy. Nagle otaczał mnie szary krajobraz, szybko robiło się ciemno. Zostałem tam na zimę tylko na dwa tygodnie, a i tak czułem się okropnie – mówi Mariusz.

Miejscowe legendy

Mimo to wielu Polaków zdecydowało się tu spędzić całe życie. W książce Sturis opowiada np. o Paulu Lebiedzińskim z Ramsey, który był owocem związku miejscowej kobiety i polskiego żołnierza. Został miejscową legendą i poetą, który nie nauczył się polskiego, za to w swojej twórczości opiewał piękno wyspy Man. O Polakach na wyspie było głośno jeszcze w 2011 r. Wtedy osiedlona tu polska rodzina z chorym na zespół Downa dzieckiem miała problemy ze sfinansowaniem państwowego leczenia, bo za krótko byli w UK. Dzięki szczodrości mieszkańców wyspy i przychylności służb medycznych dziecku udało się uratować życie.

Zaskakujące odkrycie

Okazuje się też, że wyspa ma związki z… Opolem. Autor książki szukając materiałów trafił na kobietę, która wyszła za polskiego żołnierza w czasie wojny i osiedliła się w Opolu. Jej matka Rosa Roberts często ich odwiedzała, a po powrocie zdawała relacje, które trafiały do lokalnej gazety. Jak pisze Sturis: „Zięć Rosy był cenionym chirurgiem w Opolu, dyrektorem szpitala, i przyjaźnił się z przewodniczącym Miejskiej Rady Narodowej Karolem Musiołem. Jednego razu, w imię przyjaźni polsko-manxowskiej, Musioł wręczył Rosie album ze zdjęciami Opola, który następnie trafił do władz w stolicy wyspy Douglas. Burmistrz Alderman Quirk zrewanżował się rzeźbionym w drewnie herbem wyspy Man, który Rosa uroczyście przekazała podczas kolejnej podróży do Opola”.

Isle of Man w Liczbach

» 197. państwo pod względem ludności na świecie
» 6,1 proc. ludności to przybysze spoza UK
» ok. 2 tys. mieszkańców to Polacy
» bezrobocie to ok. 2 proc.

Sonia Grodek | Goniec.com

goniec_150

POLUB NASZ FANPAGE

Polub nasz Fanpage i bądź na bieżąco z informacjami!

REKLAMA

POPULARNE TERAZ

, , ,

May odchodzi w czerwcu!

Theresa May ogłosiła, że 7 czerwca przestaje kierować Partią Konserwatywną. Premierem Wielkiej Brytanii pozostanie do czasu wyboru nowego lidera ugrupowania. Swoją decyzję ogłosiła po spotkaniu z kierownictwem partii. W jego trakcie miała usłyszeć ultimatum: ma odejść albo zostanie do tego zmuszona przez partię.
, , ,

Premier zgadza się na głosowanie w sprawie drugiego referendum. Ale stawia warunek. Jaki?

Brytyjska premier Theresa May ostrzegła, że posłowie głosujący w drugim czytaniu przeciwko rządowemu projektowi ustawy o wyjściu z UE opowiedzieliby się za 'zatrzymaniem Brexitu'. Przedstawiła jednocześnie kompromisowe rozwiązania w proponowanym tekście.
, , ,

Premier May zgodziła się na rezygnację ze stanowiska

Negocjacje trwały sześć tygodniu i miały na celu wypracowanie kompromisu w kwestii umowy brexitowej, tak by poparła ją większość parlamentarzystów. Niestety rozmowy zakończyły się brakiem porozumienia.
, , ,

Fake newsy i sexting w sieci. Młodzież coraz bardziej uzależniona od smartfonów i zagubiona w cyfrowym świecie

Korzystanie z mediów cyfrowych i internetu daje szerokie możliwości, ale stwarza też zagrożenia, szczególnie dla młodych ludzi. Co drugi nastolatek zetknął się z hejtem w sieci, a co dziesiąty uprawia sexting, czyli zamieszcza intymne materiały w internecie.
, , , ,

Większość Szkotów przeciwna odłączeniu się od Zjednoczonego Królestwa

Większość Szkotów wypowiada się przeciw odłączeniu się od Zjednoczonego Królestwa, ostrożnie podchodząc do propozycji szkockiej pierwszej minister Nicoli Sturgeon w sprawie przeprowadzenia drugiego referendum na ten temat do 2021 roku - wynika z sondażu firmy Survation.
, , , ,

Szkocka premier chce drugiego referendum ws. niepodległości

Szkocka pierwsza minister Nicola Sturgeon wezwała dzisiaj do przeprowadzenia ponownego referendum w sprawie niepodległości Szkocji od Zjednoczonego Królestwa przed upływem obecnej kadencji szkockiego parlamentu w maju 2021 roku.

NAJCHĘTNIEJ CZYTANE

, , ,

Nie można zdradzić 6 mln ludzi, którzy nie chcą Brexitu

Szef Rady Europejskiej Donald Tusk oświadczył dzisiaj podczas debaty w Parlamencie Europejskim, że w rozmowach o Brexicie nie można zapominać o głosach tych, którzy chcą pozostania Wielkiej Brytanii w UE, a których jest coraz więcej.
, , ,

"Odwołać Brexit". Brytyjczycy masowo podpisują petycję

Blisko 5 milionów Brytyjczyków podpisało się już pod petycją do Izby Gmin o wycofanie się z planowanego wyjścia kraju z Unii Europejskiej. Zainteresowanie jest tak duże, że strona parlamentu wielokrotnie przestawała działać.
, , ,

Premier May złożyła formalny wniosek o opóźnienie Brexitu do 30 czerwca

Premier Wielkiej Brytanii Theresa May zwróciła się wczoraj do przewodniczącego Rady Europejskiej Donalda Tuska z formalnym wnioskiem o wydłużenie procesu wyjścia Zjednoczonego Królestwa z UE do 30 czerwca.
, , ,

UWAGA! Dzisiaj odbędzie się głosowanie nad drugim referendum ws. brexitu!

Takie rzeczy tylko w Wielkiej Brytanii. Wtorkowe głosownie przegrała premier Theresa May. Nad głosowaniem w środę zebrały się czarne chmury bowiem groziła Brytyjczykom opcja "no deal". I tym razem premier May, można powiedzieć przegrała. Czy dzisiaj dojdzie do piłkarskiego "Hat Tricka"? Jeśli wieczorem posłowie zagłosują za przeprowadzeniem drugiego referendum mecz o Brexit być może zostanie ostatecznie wygrany - przez tych, którzy Brexitu nie chcą - czyli rozsądek?
, , ,

May zapowiada koniec Brexitu? "Możemy nigdy nie opuścić UE"

Wielka Brytania może nigdy nie opuścić Unii Europejskiej, jeśli w przyszłym tygodniu parlament odrzuci porozumienie w sprawie Brexitu, wynegocjowane z Brukselą - ostrzegła dziś premier Theresa May.
, , , ,

"Chcemy, żeby Polacy zostali"

Brytyjska wiceminister spraw wewnętrznych Caroline Nokes zaapelowała w wywiadzie dla Polskiej Agencji Prasowej do Polaków mieszkających w Wielkiej Brytanii, aby pozostali w kraju po wyjściu z Unii Europejskiej. Zapewniła, że rejestracja pobytu będzie 'tak prosta, jak to tylko możliwe'.

INFORMACJE I BIZNES

, , ,

Premier zgadza się na głosowanie w sprawie drugiego referendum. Ale stawia warunek. Jaki?

Brytyjska premier Theresa May ostrzegła, że posłowie głosujący w drugim czytaniu przeciwko rządowemu projektowi ustawy o wyjściu z UE opowiedzieliby się za 'zatrzymaniem Brexitu'. Przedstawiła jednocześnie kompromisowe rozwiązania w proponowanym tekście.
, , ,

Premier May zgodziła się na rezygnację ze stanowiska

Negocjacje trwały sześć tygodniu i miały na celu wypracowanie kompromisu w kwestii umowy brexitowej, tak by poparła ją większość parlamentarzystów. Niestety rozmowy zakończyły się brakiem porozumienia.
, , , ,

Większość Szkotów przeciwna odłączeniu się od Zjednoczonego Królestwa

Większość Szkotów wypowiada się przeciw odłączeniu się od Zjednoczonego Królestwa, ostrożnie podchodząc do propozycji szkockiej pierwszej minister Nicoli Sturgeon w sprawie przeprowadzenia drugiego referendum na ten temat do 2021 roku - wynika z sondażu firmy Survation.
, , , ,

Szkocka premier chce drugiego referendum ws. niepodległości

Szkocka pierwsza minister Nicola Sturgeon wezwała dzisiaj do przeprowadzenia ponownego referendum w sprawie niepodległości Szkocji od Zjednoczonego Królestwa przed upływem obecnej kadencji szkockiego parlamentu w maju 2021 roku.
, , ,

Nowa data Brexitu to 31 października!

Przywódcy 27 państw członkowskich UE wypracowali kompromis ws. przedłużenia brexitu do 31 października - poinformowały źródła unijne. Przyjęta data, po ok. godzinnych konsultacjach, została zaakceptowana przez Theresę May. - Być może uda się zapobiec wyjściu Wielkiej Brytanii z UE - powiedział po szczycie Donald Tusk.
, , ,

"Settled status" na stronie rządowej UK po polsku!

Brytyjski rząd opublikował na stronie rządowej informacje na temat rejestracji 'settled status' po polsku. Informacje wyjaśniają założenia systemu i etapy ubiegania się o status osoby osiedlonej w Wielkiej Brytanii. Jeśli mieliście do tej pory problem ze zrozumieniem wszystkich tych informacji w języku angielskim, to teraz informacje w języku polskim problemu raczej nie przysporzą.

OPINIE I PUBLICYSTYKA

, , , ,

"Chcemy, żeby Polacy zostali"

Brytyjska wiceminister spraw wewnętrznych Caroline Nokes zaapelowała w wywiadzie dla Polskiej Agencji Prasowej do Polaków mieszkających w Wielkiej Brytanii, aby pozostali w kraju po wyjściu z Unii Europejskiej. Zapewniła, że rejestracja pobytu będzie 'tak prosta, jak to tylko możliwe'.
, , , , ,

Cud natury czy in vitro?

Rodzicielstwo nie zna granic. Przekonała się o tym Polka, Beata Bienias z mężem, którzy po kilkuletnim zmaganiu się z in vitro zostali rodzicami trojaczków. Dwoje dzieci zostało jednak poczęte naturalnie.
, , ,

Jesteś Polką? To pewnie sprzątasz?

Większość z nas ma maturę, nie mówiąc już o wyższym wykształceniu. Dlaczego więc godzimy się pracować poniżej naszych możliwości? Czemu nie jesteśmy ambitne i nie sięgamy po coś lepszego niż sprzątanie?
, , ,

Fact-checking na Facebooku w rozsypce

System weryfikacji informacji (tzw. fact-checkingu) na Facebooku, który miał działać we współpracy z dziennikarzami, jest w rozsypce. Sami dziennikarze są rozczarowani rzeczywistością współpracy z koncernem i chcą jej zakończenia - podał dziennik 'The Guardian'.
, , , ,

Przychodzi Polak do brytyjskiego lekarza

Kiedy zapytałam koleżankę o jej opinię na temat bezpłatnego w końcu GP, czyli brytyjskiej przychodni, ta odpowiedziała niemalże natychmiast, że pracują tam nie lekarze, tylko „patałachy”, którym nie chce się sięgnąć po leki lepsze niż zwykły paracetamol. - Tak się składa, że paracetamol to ja sobie sama mogę wziąć bez ich łaskawej konsultacji – dodała koleżanka.
, , , , , ,

Miłość: On muzułmanin, ona chrześcijanka

On muzułmanin ze stolicy Bangladeszu, ona chrześcijanka z miasteczka w zachodniej Polsce. Poznali się w Berlinie. Synka urodziła zaraz po maturze. Historia jak z „Faktu”, a jednak się udało. Oto Klaudia, Mamun i ich multikulturowy „happy end”. Wychowana w rodzinie „patchworkowej”, Klaudia pragnęła, by jej własna była taka „na zawsze”. Życie wystawiło ją na większą próbę, niż zakładał plan.

STYL I KULTURA

, , , ,

Jak seks wpływa na zdrowie?

Seks to ważna część życia każdego człowieka. Seks to fizyczna przyjemność oraz bliskość z drugą osobą.Ale nie tylko... Seks ma także korzystny wpływ na nasze zdrowie. Udane życie seksualne niweluje nadmiar stresu, poprawia ogólny nastrój, dotlenia organizm i usprawnia krążenie krwi. Same korzyści dla naszego zdrowia.
, , , ,

Kevin sam w domu…Ponad 20 lat starszy. Zobaczcie najnowszą reklamę!

W sieci pojawiła się nowa reklama Google, w której wystąpił sam Kevin, tylko ponad 20 lat starszy. Spot został nagrany w domu, w którym rozgrywała się akcja filmu „Kevin sam w domu”.
, , , ,

Tabletki antykoncepcyjne obniżają libido?

Antykoncepcja hormonalna, choć jest jedną z najskuteczniejszych metod zapobiegania ciąży, może powodować również wystąpienie skutków ubocznych. Do jednych z najbardziej uciążliwych dla kobiet należy spadek popędu seksualnego.
, , , ,

le prawdy zawierają ciążowe mity?

Wiele źródeł i jeszcze więcej sprzecznych informacji. To rzeczywistość, z którą na co dzień mierzą się przyszłe mamy. Zapytaliśmy kilka z nich, z jakimi radami i stwierdzeniami na temat ciąży spotykają się najczęściej. Dzielimy je na fakty i mity, i wyjaśniamy, których z nich się wystrzegać, a które warto wprowadzić w życie.
, , , ,

Nowa kampania dotycząca zdrowia psychicznego

Trwa kampania #GetTheInsideOut, mówiąca o problemach psychicznych ludzi. Reklamy pokazują, że bardzo wiele osób cierpi na choroby psychiczne, o których nie chce mówić głośno. Partnerem i sponsorem akcji jest Lloyds Bank.
, , , ,

Przychodzi Polak do brytyjskiego lekarza

Kiedy zapytałam koleżankę o jej opinię na temat bezpłatnego w końcu GP, czyli brytyjskiej przychodni, ta odpowiedziała niemalże natychmiast, że pracują tam nie lekarze, tylko „patałachy”, którym nie chce się sięgnąć po leki lepsze niż zwykły paracetamol. - Tak się składa, że paracetamol to ja sobie sama mogę wziąć bez ich łaskawej konsultacji – dodała koleżanka.